Poprzednia wersja

W dniach 25 i 26 lipca 2012 r. odbyło się XVI posiedzenie Senatu. Izba rozpatrzyła na nim 6 ustaw, do 1 wprowadziła poprawki. Zdecydowała też o wniesieniu do Sejmu 2 projektów ustaw. Projekt ustawy o zmianie ustawy o radiofonii i telewizji dostosowuje system prawa do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 19 lipca 2011 r. (sygn. akt P 9/09). Zaproponowano w nim uregulowanie kwestii dotyczących opłaty za udzielenie koncesji na rozpowszechnianie programów radiowych i telewizyjnych w ustawie a nie w rozporządzeniu. Obniżono wysokość opłaty w wypadku rozpowszechniania programu w sieciach telekomunikacyjnych innych niż wykorzystywane do rozpowszechniania rozsiewczego naziemnego lub rozsiewczego satelitarnego oraz dodano opłatę za udzielanie koncesji na rozpowszechnianie programu radiowego w sposób cyfrowy rozsiewczy naziemny w multipleksie. Jej wysokość ma wynosić połowę opłaty za rozpowszechnianie w sposób analogowy. Przewidziano też możliwość rozkładania opłat na raty. Z kolei projekt ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych umożliwi korzystanie ze świadczeń opieki zdrowotnej studentom i uczestnikom studiów doktoranckich oraz absolwentom odbywającym obowiązkowy staż, osobom odbywającym kursy języka polskiego oraz kursy przygotowawcze do podjęcia nauki w języku polskim, którzy posiadają ważną Kartę Polaka. Senatorowie wysłuchali także informacji prezesa Trybunału Konstytucyjnego Andrzeja Rzepińskiego o istotnych problemach wynikających z działalności i orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego w 2011 r., a także informacji rzecznika praw obywatelskich Ireny Lipowicz o działalności rzecznika praw obywatelskich za rok 2011 oraz o stanie przestrzegania wolności i praw człowieka i obywatela.


Senat wprowadził 13 poprawek do ustawy o zmianie ustawy – Prawo o zgromadzeniach, uchwalonej przez Sejm na podstawie inicjatywy prezydenta, 28 czerwca 2012 r. Nowelizacja wprowadza nowe zasady organizowania w tym samym miejscu i w tym samym czasie kilku zgromadzeń, m.in. daje możliwość zakazania 2 lub więcej zgromadzeń w tym samym miejscu i czasie, jeśli może to prowadzić do naruszenia porządku. Ponadto wydłuża termin na składanie zawiadomienia o planowanym zgromadzeniu z 3 do 6 dni przed nim, aby umożliwić funkcjonowanie trybu odwoławczego w sposób realny. Nowela zmienia też przepisy karne i wprowadza kary grzywny: do 7 tys. zł dla przewodniczącego zgromadzenia, jeśli nie wykonuje on swych obowiązków i nie przeciwdziała naruszeniom porządku publicznego, oraz do 10 tys. zł dla uczestnika zgromadzenia, który nie podporządkowuje się poleceniom przewodniczącego tego zgromadzenia. Za przebieg zgromadzenia miałby odpowiadać jego przewodniczący, który musiałby być łatwo rozpoznawalny przez pozostałych uczestników demonstracji. Do jego obowiązków należałoby przeprowadzenie zgromadzenia w taki sposób, aby zapobiec powstaniu szkody z winy uczestników. Uczestnicy manifestacji zakłócający jej przebieg musieliby stosować się do poleceń przewodniczącego. Ponadto do katalogu przedmiotów, których posiadanie podczas zgromadzenia jest niedozwolone, nowelizacja dodaje wyroby pirotechniczne. Precyzuje też zasady powiadamiania organów gminy o zamiarze zorganizowania zgromadzenia, a także przepisy odnoszące się do wydawania decyzji o zakazie zgromadzenia i odwoływania się od tej decyzji. Nowe przepisy zakazują uczestnictwa w zgromadzeniach osobom zamaskowanym. Wyjątkiem od tego byłyby sytuacje, gdy organizator w zawiadomieniu do urzędu gminy zawarłby informację o planowanym udziale zamaskowanych osób. Nowelizacja wprowadza również możliwość zakazania zgromadzenia, jeżeli wcześniej zostało zgłoszone inne zgromadzenie w tym samym miejscu i czasie, a organizator pomimo wezwania nie dokonał zmiany miejsca, czasu lub trasy przejścia uczestników. Ustawa wprowadza także taki tryb odwoławczy od decyzji o zakazie zgromadzenia, który umożliwi rozpatrzenie odwołania przed planowanym terminem zgromadzenia. Będzie to możliwość odwołania się w ciągu 24 godzin do wojewody, który zostanie zobowiązany do rozpoznania tego odwołania także w trakcie 24 godzin.

Nowelizacja, której pomysł powstał po zajściach w Warszawie w 2011 r. w związku z obchodami Święta Niepodległości, budziła kontrowersje, protestowały przeciw niej organizacje pozarządowe, m.in. Helsińska Fundacja Praw Człowieka, Forum Obywatelskiego Rozwoju, Fundacja „Panoptykon”. List otwarty do marszałka Senatu z apelem o „poważną dyskusję nad proponowaną ustawą” podpisało łącznie 167 organizacji. Wskazują one m.in., że zmniejszenie możliwości zwoływania przeciwstawnych zgromadzeń w tym samym miejscu i czasie ograniczy prawo do kontrdemonstracji, a zmieniane przepisy nadal nie regulują kwestii zgromadzeń spontanicznych. Z apelem o odrzucenie nowelizacji zwrócili się do senatorów i posłów b. działacze opozycji z czasów PRL, m.in. Zbigniew Bujak, Władysław Frasyniuk, Bogdan Lis, Henryka Krzywonos-Strycharska, a także senator Józef Pinior. Apel wystosował też przewodniczący NSZZ „Solidarność” Piotr Duda.

Spośród pracujących nad ustawą tylko Komisja Ustawodawcza wnosiła o przyjęcie nowelizacji z 7 poprawkami. Jej mniejszość, podobnie jak Komisja Praw Człowieka, Praworządności i Petycji oraz Komisja Samorządu Terytorialnego i Administracji Państwowej, przedstawiła wniosek o odrzucenie ustawy. W wyniku głosowania Izba odrzuciła wniosek o odrzucenie ustawy (33 głosów za, 53 – przeciw, 2 wstrzymujące się) i przyjęła ustawę wraz z 13 poprawkami (55 głosów za, 34 – przeciw, 1 wstrzymujący się). Senatorowie zdecydowali m.in. o zmianie terminu zawiadomienia o zgromadzeniu z 6 dni na 3 dni. Obniżyli też górną granicę wymiaru grzywien przewidzianych w ustawie do 5 tys. zł.

Izba przyjęła bez poprawek 2 nowelizacje ustawy o działach administracji rządowej oraz niektórych innych ustaw, które wprowadzają zmiany organizacyjne w administracji rządowej (m.in. minister administracji i cyfryzacji będzie odpowiadał za przeciwdziałanie klęskom żywiołowym i usuwanie ich skutków oraz nadzorował system powiadomienia ratunkowego); ustawę o zmianie ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych oraz niektórych innych ustaw, przewidującą podział obowiązków między ministrem spraw wewnętrznych a wojewodą w zakresie rejestracji danych o utracie lub nabyciu obywatelstwa i przekazywania ich właściwym organom; ustawę o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych oraz niektórych innych ustaw, w której uściślono przepisy dotyczące systemów wspierania ze środków publicznych zatrudniania osób niepełnosprawnych oraz dofinansowania do wynagrodzeń pracowników, a także urealniono wysokość wsparcia udzielanego pracodawcom zatrudniającym osoby niepełnosprawne w stosunku do ponoszonych kosztów płacy; ustawę o nadaniu Akademii Medycznej im. Piastów Śląskich we Wrocławiu nazwy „Uniwersytet Medyczny im. Piastów Śląskich we Wrocławiu”.

W wyniku głosowania Senat odrzucił 2 projekty ustaw realizujących postulaty zawarte w petycjach – projekt ustawy o zmianie ustawy o rencie socjalnej (wprowadzał stopniowe podwyższenie wysokości renty socjalnej) oraz projekt ustawy o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (wprowadzał obowiązek ZUS informowania emerytów i rencistów o zmianach, które mogą mieć wpływ na wysokość ich emerytur i rent; świadczenia miały być naliczane od momentu powstania prawa do nich, a nie od miesiąca, w którym złożono wniosek). Izba odrzuciła także projekt uchwały w sprawie dalszej reformy powszechnego systemu emerytalnego, wniesiony przez Komisję Rodziny i Polityki Społecznej, w którym Senat wzywał „rząd, partie polityczne, partnerów społecznych, przedstawicieli organizacji pozarządowych i innych uczestników dialogu społecznego, aby w terminie do 31 grudnia 2012 r. przedstawiły parlamentowi projekty ustaw godzące potrzeby gospodarcze kraju z troskami ubezpieczonych”.